
O ensaio “O inimigo coñece o sistema. Manual de resistencia para unha xeración vixiada” viu a luz, na súa edición en galego, no ano 2019 da man de Kalandraka. A súa autora, a xornalista e escritora Marta Peirano, constrúe neste libro unha análise crítica sobre os sistemas de control e vixilancia que definen a era dixital.
O texto sitúase nun contexto histórico marcado polas revelacións de Edward Snowden en 2013 sobre a vixilancia masiva da “NSA” e polo escándalo de “Cambridge Analytica”, que amosou o uso de datos persoais para influír en procesos democráticos. Economicamente, coincide co apoxeo do chamado “capitalismo de vixilancia”, onde grandes corporacións tecnolóxicas como Google, Facebook ou Amazon monetizan a atención e os datos das persoas usuarias. Xeopoliticamente, reflicte a competición tecnolóxica entre os Estados Unidos de América e China e o debate sobre a soberanía dixital na Unión Europea.
A motivación da obra radica en desmontar a falsa dicotomía entre privacidade e seguridade, argumentando que a vixilancia constante modifica o comportamento individual e colectivo, ameazando a soberanía e as liberdades civís. Peirano fai especial fincapé no feito de que os mecanismos de control non só proceden dos estados, senón principalmente de entidades privadas cuxo modelo de negocio se basea sobre os alicerces da extración e análise de datos.
A temática principal do libro é a análise da economía da atención e as tecnoloxías persuasivas. Detállanse os mecanismos que empregan as plataformas dixitais para captar e reter persoas usuarias, converténdoas en produtos. Ademais, ofrece ferramentas e estratexias para unha resistencia dixital efectiva, promovendo un uso máis consciente da tecnoloxía e da protección da privacidade.
A obra acadou unha notable repercusión no debate público do Estado Español, sendo citada en discusións sobre lexislación dixital e privacidade. Considérase un texto de referencia para entender os riscos da vixilancia algorítmica e a necesidade de alfabetización tecnolóxica crítica. O libro non só diagnostica un problema complexo, senón que se propón como un manual práctico para recuperar a axencia no espazo dixital.
